را نبرد شكار حلال نمىشود ( 13 ) ، ولى اگر فراموش كند اشكال ندارد ( 14 ) پنجم : وقتى ( 15 ) به حيوان برسد كه مرده باشد ( 16 ) يا اگر زنده است به اندازهء سر بريدن آن وقت نباشد ( 17 ) و چنانچه به اندازهء سر بريدن وقت باشد و سر حيوان را نبرد تا بميرد ، حرام است ( 18 ) ) * ( 1 ) گلپايگانى ، صافى : و يا اهلى را كه وحشى شده . . ( 2 ) خوئى ، فاضل ، سيستانى ، زنجانى : و بميرد . . ( 3 ) مكارم ، زنجانى : با پنج شرط ( زنجانى : پاك و در نتيجه ) حلال است . . ( 4 ) فاضل : و حيوان بر اثر خونريزى بميرد . . ( 5 ) بهجت : بنا بر أظهر پاك نمىشود . . ( 6 ) زنجانى : پاك نمىشود و در نتيجه خوردن آن هم حرام است . . فاضل : مگر اين كه آن را زنده پيدا كنند و ذبح كنند و اگر حيوانى را با تفنگ شكار كنند ، چنانچه گلوله آن انفجارى باشد و به دليل انفجار بدن حيوان را متلاشى كند يا به واسطهء حرارتش بدن حيوان را بسوزاند و در اثر سوزاندن ، حيوان بميرد حلال نمىشود [ پايان شرط اوّل ] ( 7 ) مكارم : اوّل : آن كه با اسلحهء برنده‌اى مانند شمشير و كارد و خنجر يا تفنگ و مانند آن باشد خواه گلولهء آن تيز باشد يا نه ، ولى طورى باشد كه بدن حيوان را پاره كند و از آن خون جارى گردد ، ولى اگر به وسيلهء دام يا چوب و سنگ و مانند آن حيوانى را شكار كنند حرام است ، مگر اين كه موقعى به حيوان برسند كه هنوز زنده باشد و آن را مطابق آداب شرع سر ببرند . . سيستانى : اوّل : آنكه اسلحهء شكار مثل كارد و شمشير برنده باشد يا مثل نيزه و تير باشد كه بدن حيوان را پاره مىكند ، و در قِسم دوم اگر سلاح سر نيزه نداشته باشد ، شرط حلال شدن اين است كه بدن حيوان را مجروح و پاره كند ، و اگر سرنيزه داشته باشد كافى است كه آن را بكشد هر چند مجروح نسازد ، و اگر بوسيله دام يا چوب و سنگ و مانند اينها حيوانى را شكار كنند پاك نمىشود و خوردن آن هم حرام است ، و همچنين است بنا بر احتياط واجب اگر با چيز تيزى كه سلاح نيست مانند سوزنهاى بزرگ يا چنگال يا سيخ كباب و مانند آن حيوان را شكار كنند ؛ و اگر حيوانى را با تفنگ شكار كنند چنانچه گلولهء آن در بدن حيوان فرو رود و آن را پاره كند ، پاك و حلال است ، چه گلوله تيز و مخروطى باشد چه نباشد و لازم نيست گلوله از جنس آهن باشد ولى اگر گلوله در بدن حيوان فرو نرود بلكه آن را به سبب فشار بكُشد يا بواسطهء حرارتش بدن حيوان را بسوزاند و حيوان بميرد ، پاك و حلال بودنش اشكال دارد . . ( 8 ) مكارم : دوم : بنا بر احتياط واجب شكار كننده ، مسلمان باشد يا بچهء مسلمانى كه خوب و بد را مىفهمد [ پايان شرط دوم ] ( 9 ) خوئى ، فاضل ، تبريزى ، زنجانى : اگر كافر يا كسى كه در حكم كافر است مانند غُلاة و خوارج و نواصب . . ( 10 ) سيستانى : اگر كافر غير كتابى يا كسى كه در حكم كافر است مانند نواصب ، حيوانى را شكار نمايد ، آن شكار حلال نيست ، بلكه كافر كتابى هم اگر حيوانى را شكار كند و نام خدا را هم ببرد ، آن حيوان بنا بر احتياط واجب حلال نمىشود . .